Հայաստանի եւ աշխարհի հայերու լուրերը՝ բացատրուած։

Հայաստան Հայաստան

Ալեն Սիմոնեան. Ատրպէյճանի հետ խաղաղութիւնը պիտի ստորագրուի նոր Սահմանադրութենէն «քանի մը օր» ետք

Հրատարակուած՝
Վայր
Երեւան, Հայաստան
Դէպքին թուականը
Անցած դէպք —
Ալեն Սիմոնեան՝ մուգ կապոյտ տարազով եւ մուգ կարմիր փողկապով, կը խօսի երկու խօսափողով թափանցիկ ամպիոնի մը ետեւէն. իր ետին պաստառը ցոյց կու տայ բացման արարողութեան մասին անգլերէն գրութիւն մը եւ իր անունը՝ համաժողովին ու ԿԽՄԿ-ի խորհրդանիշերով։
Անվտանգութեան խորհուրդի քարտուղար Ալեն Սիմոնեան՝ անհետ կորսուածներու մասին միջազգային համաժողովի բացման, Երեւան, 19 Նոյեմբեր 2026։ Նոյն երեկոյեան, Հանրային հեռուստատեսութեան վրայ, ան ըսաւ, որ Ատրպէյճանի հետ խաղաղութիւնը պիտի ստորագրուի նոր Սահմանադրութենէն «քանի մը օր» ետք։ Լուսանկար՝ Հայաստանի Հանրապետութեան վարչապետի աշխատակազմ / CC BY-ND 3.0

Ամփոփում

Ատրպէյճանի հետ խաղաղութեան պայմանագիրը կրնայ ստորագրուիլ Հայաստանի նոր Սահմանադրութեան ընդունումէն ընդամէնը քանի մը օր ետք։ Այս մասին Հինգշաբթի՝ 19 Նոյեմբերի երեկոյեան, Հայաստանի Հանրային հեռուստատեսութեան եթերին յայտարարեց Անվտանգութեան խորհուրդի քարտուղար Ալեն Սիմոնեան։ «Մասնակցած եմ Ատրպէյճանի հետ բանակցութիւններուն, եւ իմ ընկալումով՝ սահմանադրական փոփոխութիւններէն ետք խաղաղութեան պայմանագրի ստորագրումը օրերու հարց պիտի ըլլայ», ըսաւ ան։ Պաքու բարեփոխումը նախապայման կը դարձնէ. ան կ՚ուզէ, որ Սահմանադրութիւնը այլեւս չակնարկէ 1990-ի Անկախութեան հռչակագրին, ուր տարածքային պահանջներ կը տեսնէ։ Նոյն երեկոյեան Սիմոնեան ճշդեց, որ նախագիծը Եւրոպական Միութեան անդամակցութեան մասին ոչ մէկ կէտ կը պարունակէ։ Աւելի կանուխ ան զգուշացուցած էր ընդդիմութիւնը. եթէ ան արգելափակէ հանրաքուէն, իշխանութիւնը պատրաստ է արտահերթ ընտրութիւններու։

Ալեն Սիմոնեան կը խօսէր «Հարցարոյց» յայտագրին մէջ՝ Հանրային հեռուստատեսութեան քաղաքական հարցազրոյցին։ Խորհրդարանի նախկին նախագահը կը մասնակցի Պաքուի հետ բանակցութիւններուն։

Անոր խօսքը գիշերը արտատպեցին հայկական, ռուսական եւ ատրպէյճանական լրատուամիջոցները։ Ան որոշակի հորիզոն մը կու տայ ամիսներէ ի վեր կասեցուած հարցի մը. պայմանագրի տեքստը պատրաստ է, բայց ստորագրումը կախում ունի սահմանադրական բարեփոխումէն։

Սահմանադրութեան հանգոյցը

Ատրպէյճան կը պահանջէ, որ Հայաստանի հիմնական օրէնքը այլեւս չակնարկէ Անկախութեան հռչակագրին։ 1990-ի այդ տեքստը կը յիշէ Լեռնային Ղարաբաղի եւ Հայաստանի միացումը։ Նիկոլ Փաշինեանի կառավարութիւնը արդէն յայտարարած է, որ նոր նախագծի նախաբանը զայն պիտի չյիշէ։ Ան բարեփոխումը կը ներկայացնէ իբրեւ ներքին գործ, որ օգտակար է ո՛չ միայն խաղաղութեան համար։

Ընդդիմութիւնը զայն կը կոչէ «Ալիեւի Սահմանադրութիւն»։ Մինչդեռ հանրաքուէ նշանակելու համար խորհրդարանին մէջ պէտք է 70 ձայն։ Իշխող «Քաղաքացիական պայմանագիր»-ը, որ 7 Յունիսի ընտրութիւններուն ստացաւ 49,81 տոկոս, այդ մեծամասնութիւնը չունի. ընդդիմութեան վեց ձայն կը պակսի։ Նախագիծը պիտի հրապարակուի մինչեւ Նոյեմբերի վերջ։

«Նոր ընտրութիւններ» եւ ոչ մէկ եւրոպական կէտ

Առաւօտուն, լրագրողներուն հետ զրոյցին, Ալեն Սիմոնեան ուղղակի եղաւ։ Եթէ ընդդիմութիւնը մերժէ հանրաքուէին զօրակցիլ, «նոր ընտրութիւններ պիտի կատարենք»։ Եթէ ժողովուրդը մեզի չքուէարկէ, «պիտի հեռանանք», աւելցուց ան։

Երեկոյեան ան պատասխանեց իր նախորդին՝ Արմէն Գրիգորեանին։ Յօդուածի մը մէջ վերջինս ԵՄ անդամակցութիւնը անիրական եւ վտանգաւոր որակած էր, քանի որ անիկա պիտի աւելցնէր Ռուսաստանէն կախուածութիւնը։ Սիմոնեանի խօսքով՝ Սահմանադրութեան նախագիծը ԵՄ անդամակցութեան մասին ոչ մէկ կէտ ունի, եւ բարեփոխումին նպատակը այդ չէ։

Իր ապագային մասին հարցումին ան պատասխանեց. «Ոչ մէկ պաշտօն կը բացառեմ՝ վարչապետէն մինչեւ թաղապետ։ Միայն կաթողիկոսը բացառեցէք»։ Դեկտեմբերին ան պիտի այցելէ Ատրպէյճան։

Վերլուծում

Բանաձեւը ուժեղ է, բայց կը մնայ անձնական գնահատական. ո՛չ Պաքու, ո՛չ ալ Երեւան թուական ճշդած են։ Ան մանաւանդ ճնշում կը բանեցնէ ընդդիմութեան վրայ՝ Սահմանադրութիւնը ներկայացնելով իբրեւ խաղաղութենէն առաջ վերջին կղպանքը։ Սակայն ճամբան երկար է։ Նախ պէտք է հրապարակել նախագիծը, ապա խորհրդարանին մէջ հաւաքել 70 ձայն, կազմակերպել հանրաքուէ եւ ստանալ ընտրողներուն «այո»-ն։ Իւրաքանչիւր փուլի կառավարութիւնը կրնայ ձախողիլ։ Զուգահեռաբար Սիմոնեան կը մեղմէ ուրիշ վէճ մը՝ տեքստէն բացառելով ամէն եւրոպական կէտ, որպէսզի Մոսկուայի հետ նոր ճակատ չբացուի։

Կարելի հետեւանքներ

Նոր Սահմանադրութեան նախագիծը պիտի հրապարակուի յառաջիկայ օրերուն, Նիկոլ Փաշինեանի ժողովուրդին ուղղած ուղերձէն ետք։ Ապա պիտի հետեւի հանրաքուէին մասին խորհրդարանական քուէարկութիւնը։ Ալեն Սիմոնեան Դեկտեմբերին պիտի այցելէ Ատրպէյճան։

Նիկոլ Փաշինեան կը պատասխանէ լրագրողներուն՝ խօսափողներով ծածկուած ամպիոնի մը ետեւէն, «Հայաստանի Հանրապետութեան կառավարութիւն» գրութեամբ պաստառին առջեւ, 2026 հոկտեմբեր 29-ի կառավարութեան նիստէն ետք։

Հայաստան Հայաստան

Նոր Սահմանադրութիւն. Փաշինեան «հանրային ճնշումով» կը սպառնայ, ընդդիմութիւնը կը մերժէ քուէարկել

Հոկտեմբեր 29-ին վարչապետ Նիկոլ Փաշինեան խստացուց իր խօսքը սահմանադրական բարեփոխման մասին, որ ան կը կապէ Ատրպէյճանի հետ խաղաղութեան պայմանագրի ստորագրութեան հետ։ Պաքու կը…

Հասանելի է՝ Français, English, Русский, Արեւմտահայերէն

Նիկոլ Փաշինեան՝ մուգ տարազով, մոխրագոյն փողկապով եւ Հայաստանի քարտէսի ձեւով նարնջագոյն կրծքանշանով, նստած է փորագրուած բարձր աթոռի մը վրայ՝ մուգ փայտեայ պատերու առջեւ. դիմացը խօսափող մը եւ համակարգիչ մը կան։

Հայաստան Հայաստան

Նոր Սահմանադրութիւն. նախագիծը պիտի հրապարակուի 23 Նոյեմբերին, Փաշինեան կ՚ուզէ էջ դարձնել «Արեւմտեան Հայաստան»-ի հարցին

Հայաստանի նոր Սահմանադրութեան նախագիծը պիտի հրապարակուի երկուշաբթի, 23 Նոյեմբերին։ Նիկոլ Փաշինեան այս մասին յայտարարեց ուրբաթ, 20 Նոյեմբերին, Ազգային ժողովին մէջ.…

Հասանելի է՝ Français, English, Русский, Արեւմտահայերէն

Սրբուհի Գալեան՝ սեւ բաճկոնով, կանգնած հայկական դրօշին եւ Հայաստանի Հանրապետութեան կառավարութեան խորհրդանիշին միջեւ։

Հայաստան Հայաստան

Նոր Սահմանադրութիւն. Եկեղեցւոյ յօդուածը անփոփոխ կը մնայ, եւ «Ղարաբաղը Հայաստանի հետ միացնելու նպատակ չունինք», կ’ըսէ նախարար Սրբուհի Գալեան

Արդարադատութեան նախարար Սրբուհի Գալեան 2 Նոյեմբերին խորհրդարանին մէջ կարգ մը մանրամասնութիւններ տուաւ նոր Սահմանադրութեան նախագիծին մասին, զոր կառավարութիւնը կը ծրագրէ…

Հասանելի է՝ Français, English, Русский, Արեւմտահայերէն