Հայաստանի եւ աշխարհի հայերու լուրերը՝ բացատրուած։

Աշխարհ Միջին Արեւելք

Երուսաղէմ. կին մը տեսաձայնագրուեցաւ, երբ կը թքէր Սրբոց Յակոբեանց հայկական վանքին մուտքին

Հրատարակուած՝
Վայր
Երուսաղէմ
Դէպքին թուականը
Անցած դէպք —
Արխիւային լուսանկար (Երուսաղէմ, Մայիս 2014)․ Հայոց Պատրիարքութեան փողոցը, աջին՝ Սրբոց Յակոբեանց վանքին կամարակապ մուտքը, ցուցանակով, հայկական դրօշով եւ Պատրիարքութեան դրօշակով մը․ ետեւը՝ կամարաձեւ դարպաս մը եւ անցորդ մը։
Սրբոց Յակոբեանց վանքին՝ Երուսաղէմի Հայոց Պատրիարքութեան աթոռանիստին մուտքը, Մայիս 2014-ին (արխիւային լուսանկար)։ 12 Նոյեմբեր 2026-ին տարածուած տեսանիւթի մը համաձայն, կին մը հոն թքած է։ Լուսանկար՝ Մպէօշ / Ուիքիմետիա Քոմընզ / CC BY-SA 3.0

Ամփոփում

Կին մը տեսաձայնագրուեցաւ, երբ կը թքէր Սրբոց Յակոբեանց վանքին մուտքին, որ Երուսաղէմի Հայոց Պատրիարքութեան աթոռանիստն է։ Տեսանիւթը X-ի վրայ հրապարակեց երուսաղէմահայ լրագրող Գեղամ Պալեան, ապա 12 Նոյեմբերին զայն տարածեցին հայկական քանի մը լրատուամիջոցներ։ Ըստ իրեն, կինը ներս նայեցաւ, հասկցաւ, որ քրիստոնէական վայր է, եւ թքեց։ Լրագրողը զայն կը ներկայացնէ իբրեւ իսրայէլցի հրեայ կին եւ կը պնդէ, որ ան ոչ մէկ դատական հետեւանք պիտի կրէ։ Դէպքը շարքի մը մաս կը կազմէ։ Ամառէն ի վեր վանքը ենթարկուած է թքնելու, քար նետելու եւ անոր պատերուն դէմ միզելու փորձի մը։ Հետազօտական կեդրոն մը երեք ամսուան մէջ միայն Հայոց Պատրիարքութեան փողոցին վրայ արձանագրած է 45 դէպք։

Տեսարանը կարճ է։ Անցորդուհի մը կանգ կ՚առնէ վանքին դրան առջեւ, ներս կը նայի, ապա կը թքէ։ Գեղամ Պալեան, երուսաղէմահայ լրագրող, տարածեց պատկերները։ «Ներս նայեցաւ, նկատեց, որ քրիստոնէական վայր է, եւ թքեց», կը գրէ ան։ Ան կը դատապարտէ ատելութեամբ լեցուն վարքագիծ մը, որ իր կարծիքով անպատիժ պիտի մնայ։

Առայժմ յայտնի չէ, թէ իսրայէլեան ոստիկանութիւնը քննութիւն բացա՞ծ է։ Պաշտօնական ոչ մէկ հակազդեցութիւն արձանագրուած է։

Ամառէն ի վեր շարք մը

Ասիկա առանձին դէպք չէ։ 2 Օգոստոսին վեց իսրայէլցիներ, որոնցմէ հինգը անչափահաս, թքեցին վանքին մուտքին, զարկին անոր դռներուն եւ քարեր նետեցին պարիսպէն ներս։ Ձերբակալութիւններ հետեւեցան։ Սեպտեմբերին այր մը տեսագրուեցաւ, երբ կը փորձէր միզել պատին դէմ։ Հոկտեմբերի վերջաւորութեան ուրիշ մը թքեց մուտքին եւ վիրաւորեց զինք սաստող հայ պահակը։

Ամէն անգամ փաստերը յայտնի դարձան տեսահսկման տեսախցիկներու կամ հեռաձայններու պատկերներով։ Եւ ամէն անգամ նոյն փողոցն է՝ Պատրիարքութեան երկայնքով անցնողը, Հին քաղաքի Հայոց թաղամասին սրտին մէջ։

Ի՛նչ կ՚ըսեն թիւերը

Կրօնական ազատութեան տուեալներու կեդրոնը (Religious Freedom Data Center), որ կը հետեւի Երուսաղէմի մէջ կրօնական ազատութեան խախտումներուն, Հոկտեմբերին զեկոյց մը հրապարակեց։ 2026-ի Յուլիսէն Սեպտեմբեր ան արձանագրած է հալածանքի 106 արարք՝ 96 դէպքերու ընթացքին։ Հին քաղաքին մէջ արձանագրուած 77 դէպքերէն 45-ը պատահած են Հայոց Պատրիարքութեան փողոցին վրայ։

Ուրեմն հայ համայնքն է ամենէն աւելի խոցելին։ Ըստ զեկոյցին, անոր համար մասնայատուկ գործողութիւններու ծրագիր մը չէ մշակուած։

Կեդրոնական վայր մը հայերուն համար

Սրբոց Յակոբեանց վանքը կը հիւրընկալէ Երուսաղէմի Հայոց Պատրիարքութիւնը։ Ան քաղաքին մէջ մօտաւորապէս 1700-ամեայ հայ քրիստոնէական ներկայութեան կեդրոնն է։ Ան Հայաստանեայց Առաքելական Եկեղեցիին ամենասուրբ վայրերէն մէկն է։ Հոն կը գտնուի նաեւ Երուսաղէմի հայոց պատրիարքին նստավայրը։ Այլ խօսքով, իւրաքանչիւր թուք միաժամանակ կ՚ուղղուի եկեղեցիի մը, հաստատութեան մը եւ համայնքի մը դէմ։

Վերլուծում

Թքնելը զինեալ յարձակում չէ։ Բայց կրկնութիւնը կը փոխէ խնդիրին բնոյթը։ Երբ երեք ամսուան մէջ 45 դէպք կը կեդրոնանայ մէկ փողոցի վրայ, ասիկա այլեւս անքաղաքավարութիւն չէ։ Մթնոլորտ է։ Երուսաղէմի հայ համայնքը փոքր է, եւ անոր ժառանգութիւնը՝ փխրուն։ Տեսանիւթերը կը յուզեն սփիւռքը՝ Հայաստանի մէջ, ինչպէս Ֆրանսայի։ Բայց քանի որ յանցաւորները չեն հետապնդուիր, իւրաքանչիւր նոր պատկեր պիտի նմանի նախորդին։

Կարելի հետեւանքներ

Հայոց Պատրիարքութիւնը եւ իսրայէլեան իշխանութիւնները հրապարակաւ չեն արտայայտուած այս նոր դէպքին մասին։

Արխիւային լուսանկար (Յունիս 2019)․ Արման Ծառուկեան՝ կարճ մօրուքով, լիկայի գրութեամբ ճերմակ շապիկով եւ փոքր խօսափողով, կը նայի տեսախցիկին՝ աղիւսէ պատի մը առջեւ։

Մարզանք Աշխարհ

Արման Ծառուկեան՝ Աբու Տապիի մէջ Նուրմակոմետով–Տվալիշվիլի ծեծկռտուքին մասին. «Անխուսափելի էր»

Հայ մարտիկ Արման Ծառուկեան, UFC-ի թեթեւ քաշայինի տիտղոսի գլխաւոր յաւակնորդներէն մէկը, «անխուսափելի» կը համարէ Ուսման Նուրմակոմետովի յարձակումը Մերապ Տվալիշվիլիի վրայ՝ Աբու…

Հասանելի է՝ Français, English, Русский, Արեւմտահայերէն

Հայ-վրացական սահմանագծման յանձնաժողովներու հանդիպում սեղանի շուրջ Երեւանի մէջ։

Աշխարհ Հարաւային Կովկաս

Հայաստան–Վրաստան. պետական սահմանի սահմանագծման աշխատանքներու վերսկսում Երեւանի մէջ

Հայաստանի եւ Վրաստանի պետական սահմանի սահմանագծման եւ սահմանազատման յանձնաժողովները հանդիպած են 6 Նոյեմբեր 2026-ին Երեւանի մէջ՝ ՀՀ արտաքին գործերու եւ միջազգային առեւտրի…

Հասանելի է՝ Français, English, Русский, Արեւմտահայերէն

Գուրգէն Արսէնեանի պաշտօնական դիմանկարը՝ մութ տարազով, ճերմակ շապիկով եւ մուգ կարմիր փողկապով, հայկական դրօշին առջեւ։

Աշխարհ Ռուսիա

Մոսկուա պարգեւատրեց Հայաստանի դեսպան Գուրգէն Արսէնեանը, որուն յաջորդին հարցը տակաւին բաց է

Ռուսաստանի արտաքին գործոց փոխնախարար Միխայիլ Գալուզին 3 նոյեմբերին Մոսկուայի մէջ ընդունեց Ռուսաստանի մէջ Հայաստանի դեսպան Գուրգէն Արսէնեանը։ Ռուսական նախարարութեան համաձայն՝…

Հասանելի է՝ Français, English, Русский, Արեւմտահայերէն